2.2.07

Η παιδεία κι η πρόθεση "παρά"

Το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα στηρίζεται τα τελευταία χρόνια κυρίως στην πρόθεση παρά. Στην πορεία του στο χρόνο ταλανίστηκε ανάμεσα στη διγλωσσία, στην προγονοπληξία, την αρχαιολατρία, το φόβο του θεού, το φόβο των ανθρώπων, για να καταντήσει τα τελευταία χρόνια να υπακούει και στα κελεύσματα των παρά.

Το λύκειο δεν είναι πια το λύκειο, αλλά το παρά του πανεπιστημίου. Τα πάντα γίνονται για να προετοιμαστούν οι μαθητές, ώστε να μπορούν να δώσουν εξετάσεις για να περάσουν σε κάποια σχολή. Το γυμνάσιο δεν είναι πια το γυμνάσιο αλλά το παρά του λυκείου. Με την ίδια με του λυκείου λογική οι μαθητές ετοιμάζονται, για να πορευτούν στο ενιαίο λύκειο. Όσοι αποτυχαίνουν, δυστυχώς ή ευτυχώς, κατευθύνονται στο ΤΕΛ ή ΕΠΛ ή όπως το βαφτίζει κάθε φορά κι ένας καινούριος νονός, ο υπουργός. Ακόμη και στο δημοτικό, οι μαθητές ετοιμάζονται για να πάνε στο γυμνάσιο. Μάλιστα, κάποιοι δάσκαλοι ή κάποιοι γονείς προετοιμάζουν τα παιδιά στην τελευταία τάξη του δημοτικού για τα μακρά και τα βραχέα, ώστε οι μαθητές τους ή τα παιδιά τους να τα ξέρουν από πριν! Δεν ξέρω τι γίνεται στο νηπιαγωγείο. Αλλά μάλλον κι εκεί οι νηπιαγωγοί θα ετοιμάζουν τα παιδιά για το Δημοτικό.

Σαν να μη φτάνει όλη αυτή η παιδεία του παρά που παρέχει το δημόσιο σχολείο, έρχεται να μας συντροφέψει και η επίσημη και αναγνωρισμένη από το κράτος παρά-παιδεία. Τα φροντιστήρια ξένων γλωσσών, τα άλλα φροντιστήρια, δηλαδή των μαθηματικών, της γλώσσας, της φυσικής και της χημείας, οι φροντιστές, οι καθηγητές που γίνονται φροντιστές είτε από ανάγκη είτε από φιλοχρηματία, οι φοιτητές. Από πίσω ακολουθούν και τα μαθήματα χορού, πιάνου, ζωγραφικής, γιατί κακά τα ψέματα όλοι κρύβουμε μέσα μας τις μικροαστικές νοοτροπίες του ελληνικού κινηματογράφου που μας ανέθρεψε, με το πιάνο και τα γαλλικά. Επειδή όμως η κοινωνία μας αλλάζει, προστέθηκαν και το τένις, η κολύμβηση, η ιππασία. Είναι, άλλωστε, τόσο sic να λες ότι πήγες το απόγευμα για τένις…

Τέλος, έρχονται και τα άλλα παρά. Τα παρά-βιβλία. Μόλις γράφεται το παιδί σε μια τάξη, δημοτικού, γυμνασίου, και μιας και τα σχολικά βιβλία είναι δωρεάν, αμολιούνται οι γονείς, αλλά και οι δάσκαλοι με τους καθηγητές και αγοράζουν τα νέα σχολικά βοηθήματα. Παίρνουν για τη γλώσσα, για την αρχαία γλώσσα, για την αρχαία γλώσσα από μετάφραση, για τα κείμενα, την ιστορία, τα μαθηματικά, τη φυσική τη χημεία, τη βιολογία. Μέχρι και για τα θρησκευτικά υπάρχουν βοηθήματα!

Μέσα σ’ αυτό το σκηνικό του παρά στήνεται η εκπαίδευση των ελληνοπαίδων. Είναι και μερικοί, ευτυχώς λιγοστοί, δάσκαλοι-καθηγητές, που πρώτα διαβάζουν στο σπίτι τους το λυσάρι και μετά πάνε να διδάξουν ό,τι λέει το λυσάρι. Κάθεται λοιπόν ο παρά-δάσκαλος-καθηγητής όλη τη νύχτα και διαβάζει, διαβάζει και μετά, την άλλη μέρα, αφ’ υψηλού πουλάει εξυπνάδες στα πιτσιρίκια. «Μα δεν καταλαβαίνετε τίποτα; Τόσο χαζοί είστε; Μα δεν μπορείτε να βρείτε ποιο είναι το υποκείμενο; Καλά δεν καταλαβαίνετε τι λέει ο ποιητής;» Αγανακτισμένος που οι μαθητές του δεν κατάλαβαν τρέχει στο γραφείο και με θυμό και έξω φωνή, για να το ακούσουν όλοι ότι κουράζεται πολύ, διαμαρτύρεται για το χαμηλό επίπεδο των παιδιών. Τι συμφορά! Στο τέλος, τον φωνάζει κι ο υπεύθυνος, του δίνει ένα ερωτηματολόγιο που πρέπει να απαντήσει, ώστε να φανεί πως ό,τι αλλαγή έχει γίνει έφερε καρπούς και χαλάλι οι ώρες οι περισσές, αφού οι μαθητές έγιναν τώρα πιο σοφοί!

Στη συνέχεια ο μαθητής, που πρόλαβε, δεν πρόλαβε να καταλάβει, τρέχει στο σπίτι του και χωρίς να διαβάσει, να μελετήσει μια στιγμή το μάθημα, ανοίγει το λυσάρι και απαντάει στις ασκήσεις! Ή πηγαίνει στο φροντιστήριο ή πάλι φωνάζει το φροντιστή στο σπίτι και του λύνουν τις ασκήσεις. Την άλλη μέρα ο παρά-δάσκαλος-καθηγητής ελέγχει τις ασκήσεις που έχουν γράψει τα παιδιά από το λυσάρι ή από τους λυσάρια-φροντιστές. Αν ταιριάζουν με το δικό του λυσάρι, πάει καλά, αν όχι, τότε ο μαθητής είναι απρόσεκτος, αδιάβαστος…

Τα χρόνια κυλάνε, οι μαθητές περνούν τη μια τάξη μετά την άλλη, όλοι διαμαρτύρονται ότι η παιδεία δεν πάει καλά, οι σοφοί αυξάνουν τις ώρες των αρχαίων, οι σοφότεροι αλλάζουν τον τρόπο εισόδου στο πανεπιστήμιο, αλλαγές, αναθεωρήσεις, μεταρρυθμίσεις, άρθρο 16, απεργίες, καταλήψεις ως ότου να …καταλήξεις εις τόπον χλοερόν.

Στη διαδρομή ξέχασα τους παρά. Αυτών η τσέπη φουσκώνει και φουσκώνει και γίνεται όλο και πιο αισχρή, αχόρταγη και βδελυρή. Στην αρχή ήταν τα λυσάρια, αλλά πώς έγινε και μαζί με τα λυσάρια ήρθαν και τα σχολικά βιβλία. Με φαρδιά πλατιά γράμματα στα πρώτα φύλλα κάθε σχολικού βιβλίου βλέπεις ποιανού οίκου θα πας να πάρεις το λυσάρι το καλό! Κι επειδή αυτοί οι μεγαλο-λυσαράδες κατάφεραν να μείνουν μόνο τρεις, μοίρασαν και την πίτα μεταξύ τους. Έτσι ο ένας πήρε τα του δημοτικού, ο άλλος του γυμνασίου κι ο τρίτος ο καλύτερος εκείνα του λυκείου. Αλλά αυτοί οι παρά πάλι δε χόρτασαν. Έτσι είπαν να βγάλουν στο σφυρί κι εκείνο το 16. Η πρόταση εκείνη: η σύσταση ανώτατων σχολών από ιδιώτες απαγορεύεται, τους ενόχλαγε πολύ. Έβαλαν, λοιπόν, σαν στόχο τους να την αλλάξουν, να τη μεταρρυθμίσουν, να την αναθεωρήσουν, για να μπορούν μετά ανενόχλητοι τα κέρδη τους να θεωρήσουν, ώσπου στο τέλος το πανεπιστήμιο να γίνει κι αυτό… το παρά του εργοστασιάρχη .

Κι έρχονται στο βάθος κάτι ταλαιπωρημένοι μικρομικροί που όλη τους η ζωή είναι το τηλεοπτικό κουτί. Είναι κι αυτοί τόσο εθισμένοι σ’ όλο αυτόν τον ορυμαγδό, που αδιαφορούν για τη συμφορά που τους βρήκε και κοιτούν τα αστεία στο κουτί, οι κουτοί! Αλλά τι ειρωνεία τούτη τη φορά. Η τηλεοπτική σειρά που κυριαρχεί έχει μέσα της κι αυτή, ανάθεμά την, την πρόθεση παρά.

Άραγε, τι σχέση έχει μια πρόθεση απλή, σαν την παρά, με τον παρά;

Να μια ερώτηση καλή που θα 'πρεπε να ερευνήσουν οι γραμματικοί.

5 σχόλια:

sunwing είπε...

Ωραιότατο!

ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΕΥΘΥΜΙΟΣ είπε...

Πρέπει να παρατηρήσω πως παρά το τραγικό του θέματος, καθώς παρουσιάζεται όλη η παράνοια της σύγχρονης εκπαιδευτικής πραγματικότητας, παραείναι καλό το πόνημά σου!

Ανώνυμος είπε...

Δεν ξέρω τι να πρωτοσχολιάσω...
Είναι αλήθεια όλα αυτά, αλλά γιατί
να μην βρίσκουμε άραγε διέξοδο.

Δεν μπορώ να πιστέψω ότι είναι ένας μόνον ο δρόμος, μονόδρομος για να ανακαλύψουμε τι άραγε;

Θα πρέπει να μιλάμε και για τις αξίες που διακρίνουμε για να μάθουμε να κρίνουμε...

Ποιες είναι αυτές οι αξίες;
Ποια κείμενα, ποια βιβλία, ποιοι άνθρωποι;

Μάρω είπε...

Αγαπητέ Γιάννη,
και το ερώτημα ΠΑΡΑμένει... πότε θα σταματήσουμε να είμαστε ΠΑΡΑτηρητές απλά;

dimitris13 είπε...

Συμφωνώ απόλυτα....



Για κάτι άλλο εκτός από λόγια και ατέρμονες συζητήσεις στον ιστοχώρο μου

"Ελληνικός Πολιτισμός"

Κάθε συνεργασία είναι καλοδεχούμενη!